Jak żyć dłużej? Ekspertka: Mało znana dieta może być równie skuteczna co śródziemnomorska

Dieta śródziemnomorska ma godnego rywala zestawieniu najbardziej zdrowych sposobów odżywiania się. To dieta z innego regionu Europy – z północy. Badanie naukowców z Uniwersytetu w Aarhus wykazało, że nowe nordyckie wytyczne dietetyczne, uwzględniające zarówno nasze zdrowie, jak i kwestię ochrony środowiska, wpływają pozytywnie na długość życia.

Dieta nordycka wydłuża życie

Nowe nordyckie zalecenia żywieniowe zostały opracowane w 2023 r. przez The Nordic Council of Ministers, promują model żywienia łączący zdrowie z ochroną środowiska, stawiają na lokalne produkty roślinne i ryby. Jedz mniej mięsa i cukru dodanego – a więcej produktów pełnoziarnistych, roślin strączkowych, ryb i niskotłuszczowych produktów mlecznych. Takie są główne zasady tych wytycznych.

Duńskie badanie wykazało, że ich przestrzeganie ma bezpośredni związek z niższą śmiertelnością.

„Nasze badanie pokazuje, że wśród szwedzkich mężczyzn i kobiet w średnim wieku, którzy przestrzegają wytycznych, śmiertelność jest o 23 proc. niższa w porównaniu z osobami, które tego nie robią – nawet po uwzględnieniu takich czynników jak wykształcenie, dochody i aktywność fizyczna. Badanie wykazuje również niższą śmiertelność z powodu nowotworów i chorób układu krążenia wśród osób, które najlepiej przestrzegają wytycznych” – wyjaśnia prof. Christina C. Dahm, specjalistka epidemiologii.

Naukowcy przeanalizowali dane ponad 76 tys. mężczyzn i kobiet ze Szwecji wzięte z dwóch dużych badań populacyjnych. Uczestnicy od 1997 r. raportowali o swoich nawykach żywieniowych i stylu życia. „To unikalna podstawa do badania związku między dietą a zdrowiem. Odkrycia te mają istotne znaczenie zarówno dla zdrowia ludzi, jak i planety” – mówi prof. Dahm.

Wpływa też korzystnie na klimat

„Nasze wyniki są istotne dla krajów nordyckich i bałtyckich, ponieważ krajowe wytyczne żywieniowe oparte są na nordyckich zaleceniach żywieniowych. Wykazaliśmy, że przestrzeganie tych wytycznych jako całości korzystnie wpływa na zdrowie publiczne. Nasze wyniki idą jednak dalej: ponieważ zalecenia uwzględniają zarówno wartość odżywczą, jak i wpływ na klimat, nasze badania pokazują, że zrównoważona dieta nordycka przynosi korzyści zdrowiu publicznemu i klimatowi – i może służyć jako model dla innych regionalnych zrównoważonych diet na całym świecie” – dodaje.

Podkreśla, że dieta jest jednym z czynników przyczyniającym się do zmiany klimatu. Około 30 proc. emisji gazów cieplarnianych spowodowanych przez człowieka związane jest z konsumpcją i produkcją żywności. Nordyckie zalecenia żywieniowe mają zatem na celu zrównoważenie zdrowia ludzi ze zrównoważonym rozwojem. To pierwsze badanie analizujące korzyści zdrowotne wynikające z nowych wytycznych.

„Badanie potwierdza, że dieta nordycka może poprawić zarówno nasze zdrowie, jak i klimat – przynajmniej jeśli chodzi o zapobieganie przedwczesnej śmierci” – mówi prof. Dahm.